Τί πρέπει να κάνει το κράτος για το ελληνικό εικαστικό κόσμημα;

Photo: Johannes Vermeer, Girl with pearl necklace.
GR TEXT
——————————–
Συχνά ακούμε την φράση: „Το κράτος πρέπει να κάνει εκείνο ή το άλλο“.
Αυτό λέγεται και στον χώρο του κοσμήματος.
„Το κράτος που πρέπει να κάνει κάτι“ είναι δυστυχώς μία καταπραϋντική καραμέλα για όσους αρνούνται να δουν κατάματα την πραγματικότητα, να αποδεχθούν τις αδυναμίες τους, αλλά και την έλλειψη θεσμικής αρωγής, να πάψουν να ονειροπολούν ή να μιζεριάζουν και να σκεφτούν βιώσιμες λύσεις.

Το σωστό ερώτημα άλλωστε δεν είναι „τι πρέπει να κάνει το ελληνικό κράτος;“ αλλά „τι μπορεί να κάνει;“ (θεωρώντας ως δεδομένο ότι θέλει διακαώς και γνωρίζει τι δέον ποιείν).

Για να μην ανακαλύψουμε ξανά τον τροχό, ας ρίξουμε μία σύντομη ματιά σε μερικά από αυτά που μπορούν
να κάνουν (και κάνουν) χώρες όπως η Ολλανδία, η Αγγλία και η Γερμανία για τους δικούς τους δημιουργούς και ντηζάινερς:

1. Θέσπιση ενός ετήσιου κρατικού βραβείου — ει δυνατόν με διεθνές κύρος — κατόπιν ανοικτού διαγωνισμού.

2. Θέσπιση υποτροφιών μάρκετινγκ για επιλεγμένους δημιουργούς και ντηζάινερς κατόπιν ανοικτού διαγωνισμού.

3. Δημιουργία εθνικής βάσης δεδομένων με στοιχεία για το έργο επιλεγμένων δημιουργών και ντηζάινερς. Η συμμετοχή στη βάση δεδομένων ακολουθεί συγκεκριμένα (και γνωστά εκ των προτέρων) κριτήρια ποιότητας/πιστοποίησης ή κατόπιν ανοικτού διαγωνισμού ή εξετάσεων.

4. Ιδρυση Εθνικού Συμβουλίου Εφαρμοσμένων Τεχνών με αρμοδιότητες για θέματα:
δημιουργίας και διατήρησης επιθυμητών προτύπων ποιότητας, εθνικής και διεθνούς προβολής και προώθησης(εξαγωγικού) εμπορίου, εργαστηρίων κατάρτισης ή απόκτησης εξειδικευμένων γνώσεων, πολιτιστικής διπλωματίας κλπ.

5. Παροχή με χαμηλό μίσθωμα χώρων που ανήκουν στο δημόσιο για τη δημιουργία ατελιέ/εργαστηρίων/εκθεσιακών χώρων σε επιλεγμένους δημιουργούς και ντηζάινερς κατόπιν ανοικτού διαγωνισμού ή εξετάσεων.

6. Οργάνωση και χρηματοδότηση ποιοτικών εκθέσεων, διεθνούς ακτινοβολίας, στο εσωτερικό της χώρας, αλλά και χρηματοδότηση της συμμετοχής επιλεγμένων δημιουργών και ντηζάινερς σε μεγάλες εκθέσεις κι εκδηλώσεις του εξωτερικού, κατόπιν ανοικτού διαγωνισμού ή επιλογής των — τοις πάσι γνωστών — μεγάλων ονομάτων της χώρας.

7. Δημιουργία έντυπης κι ηλεκτρονικής έκδοσης για την ενημέρωση δημιουργών και ντηζάινερς, αλλά και του κοινού, για θέματα αισθητικής, τάσεων και ευκαιριών προβολής και δικτύωσης στην χώρα και το εξωτερικό.

8. Δημιουργία κρατικής (κρατικών) γκαλερί/πωλητηρίου για την έκθεση/πώληση των έργων επιλεγμένων δημιουργών και ντηζάινερς.

9. Αξιοποίηση κοινοτικών προγραμμάτων για την χρηματοδότηση του ανοίγματος μικρών επιχειρήσεων στους δημιουργικούς αυτούς κλάδους σύμφωνα με τα κριτήρια επιλογής κι απόδοσης που ισχύουν στην ΕΕ.

10. Δωρεάν ή χαμηλού αντιτίμου υπηρεσίες coaching, αλλά και επαγγελματικού προσανατολισμού, για όσους δημιουργούς και ντηζάινερς επιθυμούν να κάνουν χρήση ή να εξειδικευτούν.

11. Συνέργειες μεταξύ των πανεπιστημίων/σχολών και του Εθνικού Συμβουλίου Εφαρμοσμένων Τεχνών με σεμινάρια, εκθέσεις ειδικά για φοιτητές, ταξίδια ενημέρωσης για φοιτητές, υπηρεσίες coaching.

12. Πανεπιστημιακού επιπέδου σπουδές.

Διαβάζοντας την λίστα με τα ανωτέρω που ισχύουν (μαζί με πολλά περισσότερα) στις τρεις χώρες αυτές της ΕΕ (τα οποία γνωρίζω εξ ιδίας πείρας και χρήσης) το ερώτημα είναι:

„Τί πιστεύετε εσείς ότι από όλα αυτά μπορεί να κάνει το ελληνικό κράτος;“

ΤΙ ΕΚΑΝΑ ΕΓΩ;

Εν τω μεταξύ, περιμένοντας το ελληνικό κράτος να μεταμορφωθεί σε παράδεισο δημιουργίας, αξιοκρατίας, μέριμνας και φάρο διεθνούς καινοτομίας, μπορείτε εσείς να κάνετε πράγματα για τον εαυτό σας, αν είστε εικαστικοί ή ντηζάινερς ή δημιουργοί.
Ολα αυτά φυσικά στοιχίζουν, είναι μία επενδυση στην καρριέρα σας, όπως άλλωστε στοίχισαν και σε μένα — χρηματικά, ψυχολογικά, δημιουργικά, χρονικά — όταν περί το 2004 διαπίστωσα ότι η ελληνική αγορά τέχνης/κοσμήματος κλπ. βαίνει εις τον γκρεμό, για λόγους που δεν είναι του παρόντος να αναλύσω, είναι όμως *δομικοί* — τους παράγει το ίδιο το σύστημα, όπως λέμε στην καθομιλουμένη.
Εγώ δεν βρήκα άλλη λύση στο πρόβλημα μου παρά να προσανατολιστώ αρχικά κατά ένα 30% προς την αγορά του εξωτερικού που στη συνεχεια έγινε 100% και με την κατάλληλη ευκαρία, την οποία εγώ όχι απλώς αναζήτησα, αλλά και συν-διαμόρφωσα, να επιστρέψω ξανά — στα 47 μου χρόνια — στην χώρα των σπουδών μου, την Γερμανία.
Ολη αυτή τη διαδικασία αλλαγής που διήρκεσε δέκα χρόνια και πέρασε από το Λονδίνο, το Αμστερνταμ, την Ουάσιγκτον, το Αμβούργο και το Βερολίνο, δεν την έχω μετανιώσει.
Αντίθετα, πιστεύω ότι θα ήταν καταστροφικό για μένα — για την οικονομική μου κατάσταση, την ψυχική μου ισορροπία, την αυτοεκτίμηση μου και τη δημιουργικότητα μου — να μην την έχω κάνει.

Χρειάστηκε να ταξιδεύσω πολύ (και να το πληρώσω από την τσέπη μου), να λάβω μέρος σε εκθέσεις στο εξωτερικό (και να το πληρώσω από την τσέπη μου), να αφιερώσω χρόνο από την εργασία μου για να γράφω αιτήσεις και να φτιάχνω φακέλους για διεθνείς συνεργασίες, υποτροφίες, ρέζιντενσις κλπ., να κάνω μεγάλες θυσίες στην προσωπική μου ζωή, να διαβάσω πολλά, δυσεύρετα κι ακριβά βιβλία, να επισκεφτώ πολλές εκθέσεις, να πειραματιστώ με ακριβά υλικά, να μάθω να ακούω σωστές γνώμες που δεν μου άρεσαν, να αφήσω ό,τι με είχε „καθιερώσει“ μέχρι τότε και να ασχοληθώ με ό,τι είχε μεγαλύτερη διάσταση, διεθνή απήχηση και μέλλον, να ξαναρχίσω από την αρχή, να γνωρίσω άλλους επαγγελματίες εκτός του περίγυρου μου που είχαν άλλες απαιτήσεις διαμετρικά αντίθετες με ό,τι γνώριζα από την Ελλάδα κ.α.π.

Ημουν 39 ετών, όταν διαπίστωσα το 2004 ότι στραβά αρμενίζουμε.
Δεν είναι μία εύκολη ηλικία για μία γυναίκα ή για έναν άντρα να αρχίσει πάλι από την αρχή.

Είναι δουλειά εντατική και πρωτίστως managerial το να είσαι δημιουργός, καλλιτέχνης, ντηζάινερ, επαγγελματίας των κράφτς ή των τεχνών. Εκτός αν έχεις την οικονομική άνεση να προσλάβεις έναν πέρσοναλ ασίσταντ, έναν Πι Αρ μάνατζερ και έναν οικονομικό διευθυντή. Οσα έμαθα μέσα από τις σπουδές μου, την εμπειρία και την πραξη, διδάσκω ιδιωτικά — ενίοτε και σε δημόσιο πλαίσιο — στην Γερμανία.

Η Βρετανία, η μία από τις δύο πατρίδες μου, αξιοποίησε τις γνώσεις που εθελοντικά/δωρεάν είχα τη διάθεση να προσφέρω.
Από το 2006 έως το 2011 απαντούσα ως *selected maker* σε ερωτήσεις φοιτητών ντηζάιν σε παν/μια της Αγγλίας ως το δικό κου *ευχαριστώ* για την υποτροφία που μου έδωσε. Προσεχώς θα δημοσιεύσω μερικές απο τις ερωτήσεις τους, ώστε να πάρετε μία ιδέα τί ενδιαφέρει τους αντίστοιχους νέους δημιουργούς στη Βρετανία.
Λυπάμαι που το λέω: από τις ερωτήσεις φαινεται η διαφορά του επιπέδου δυσκολίας κι αξιοκρατίας.
Είτε αυτό είναι ο Τύπος είτε οι νέοι φοιτητές που θέλουν να εργαστούν με επιτυχία στον κλάδο τους.
Στην Ελλάδα ή για το ελληνικό κράτος στο εξωτερικό έκανα (και κάνω) διάφορες δράσεις εθελοντικά, ήτοι δωρεάν.
Αυτά είναι πολύ γνωστά πράγματα σε όσους με γνωρίζουν.
Οσο όμως κανείς ελληνικός δημόσιος ή κοινωφελής φορέας δεν έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον για τις γνώσεις μου, ώστε να αναλάβει τα έξοδα του μαθήματος μου και να διδάξω για λογαριασμό του ένα ελληνικό ακροατήριο ντηζάινερς, εικασιτκών ή δημιουργών χωρίς δική τους επιβάρυνση, είμαι αναγκασμένη να προσφέρω τις υπηρεσίες μου στην αγορά και στις τιμές που ισχύουν (κατά πολύ χαμηλότερες, θα έλεγα).
Αυτό είναι άλλωστε το επάγγελμα μου.

Το Πι Ντι Εφ με τα εργαστήρια του Σεπτέμβρη μπορείτε να το βρείτε σε παλαιότερη ανάρτηση της 15ης Ιουλίου.
Υπάρχουν μία με δύο θέσεις ακόμα κενές.
Αν δεν το έχετε και το θέλετε, ζητήστε το, γράφοντας στο: loukiarichards@yahoo.com

ΝΕΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ:

Επιπλέον, κατόπιν πολλών ερωτήσεων που έλαβα, προγραμματίζω δύο έξτρα εργαστήρια:

1. Διήμερο Εργαστήριο για το Εικαστικό Κόσμημα, στις 4 και 5 Οκτωβρίου στην Αθήνα.
Σε αυτό το εργαστήριο μαθαίνουμε εν τάχει ιστορία και σημειολογία του κοσμήματος κι επικεντρωνόμαστε στο τί ισχύει στο εξωτερικό (από προτιμήσεις, υλικά, τιμές, θεματολογία, φάκελο, συμπεριφορά κ.α.π.), στο πως κτίζει κανείς στις επαφές και τις συνεργασίες φτιάχνοντας το προφίλ και τις Δημόσιες Σχέσεις του, στο πως παρουσιάζει τον εαυτό του ή στο πως γράφει/επικοινωνεί, στο πως σχεδιάζει εν κατακλείδι τη στρατηγική της δημιουργικής του μικρής επιχείρησης.
Στο εργαστήριο αυτό δεν κάνουμε τις εξατομικευμένες ασκήσεις που κάνουμε στο υπερεντατικό Τριήμερο Εργαστήριο του Σεπτέμβρη ούτε ασχολούμαστε με την αποτίμηση ή βελτιωση του δικού σας κόνσεπτ ή δημιουργικού κομματιού. Δεν κάνουμε δημιουργικό μάθημα ή πειραματισμούς, ωστόσο μαθαίνουμε πάρα πολλά πράγματα για τα οποία στην Ελλάδα όχι απλώς δεν μιλά κανείς, δεν τα έχει δει ούτε στα πιο άγρια όνειρα του/της.
Αυτό το εργαστήριο απευθύνεται σε ανθρώπους που έχουν βαρεθεί την ανακυκλούμενη κινούμενη άμμο, τη μιζέρια της τοπικής αγοράς και θέλουν να πάνε τη δουλειά τους κυριολεκτικά „παραέξω“.

2. Στις 11 και 12 Οκτωβρίου στην Αθήνα, θα επαναλάβουμε το Διήμερο Εργαστήριο *Επικοινωνία, στρατηγικές επιτυχίας και δικτύωση*. Το πρόγραμμα του εργαστηρίου υπάρχει στο Πι Ντι Εφ, αλλά και σε προηγούμενη ανάρτηση στο μπλογκ. Ισχύει κι εδώ η διαφορά στην ένταση και την εξειδίκευση/εξατομίκευση μεταξύ των διήμερων και των τριήμερων εργαστηρίων.

Για όλα τα εργαστήρια παρέχονται νόμιμες αποδείξεις.

ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ 28. ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ

Καθότι δεν ζω στην Ελλάδα και πρέπει να προγραμματίσω χώρους και λοιπές λεπτομέρειες πολύ πιο νωρίς, για πληροφορίες/δηλώσεις συμμετοχής/κρατήσεις παρακαλώ επικοινωνήστε μαζί μου μέχρι τις 28 Αυγούστου.

ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ:

Ακολουθεί, μέχρι το τέλος Αυγούστου το νέο προτζέκτ εικαστικού κοσμήματος στην Γερμανία, το οποίο πιστεύω ότι όχι απλώς θα συζητηθεί, αλλά και θα θέσει πολλούς ντηζάινερς ενώπιον του διλήμματος: *Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα!*

Στο τέλος του χειμώνα 2015, προγραμματίζουμε μία μεγάλη εκδήλωση για τις εφαρμοσμένες τέχνες στην Αθήνα με την αρωγή φορέων. Περισσότερες πληροφορίες προσεχώς.

Art, craft and politics

Photo: Prostitute II, 2011.

NL/EN
Old but still valid: this interview by Tineke van Dun for Dutch magazine „Handwerken Zonder Grenzen“ may interest textile and Greek-embroidery-lovers. It was published in December 2011.
For original text in Dutch please click on the link:

http://de.scribd.com/doc/84541365/Loukia-richards-interview-handwerken-zonder-grenzen

English transcript:

– What is your background in textiles?

I studied Visual Communication at the Hochschule der Kuenste Berlin (now Universitaet der Kuenste Berlin) thank to an Onassis Benefit Foundation grant. I was completely into painting, when I observed the design of a 19th century Peloponnesean kilim. The motif originated in Anatolia and has changed arrangement, colors and meaning after it has been copied by Greek weavers. This discovery fascinated me and made me curious to explore the world of textiles.
I was awarded the Fulbright Foundation Artist Grant in 2007 to do a research at the Greek Embroidery Collection of The Textile Museum in Washington D.C. This was a decisive step in my career and divided it into ‚before and after D.C.‘

– Do you come from a ‘textile-minded’ family?

I grew up literally surrounded by textile. Women in my family loved to embroider, make lace, knit or sew. My grandmother’s family were merchants trading in Istanbul. Textile contributed in their wealth.
My stepfather’s family of Sephardi origin has been in the textile business for very long. They fled from Spain to the Othoman empire after the 1492 Reconquista. The sultan had invited the Jewish weavers of Iberia to settle in Greece (under Othoman rule); in a sense, their textile skills saved them from the Inquisition.

– Which technique do you prefer?

I love embroidery. Craft historians call it the ‚most individualistic craft‘ since the stroke of the needle bears the maker’s signature like the brush strokes tell a lot about the painter’s idiosyncracy.
I do not differentiate between painting and textile art and I transfer techniques of the former to the latter. Modern painting can be technically seen as a row of undisciplined brush strokes and modern embroidery could be seen as a row of undisciplined stitches, I believe.

– Where do you get your inspiration from?

Although I love many textile traditions – for example, I adore the Ikat coats from Central Asia or the embroidered tents of the Othoman sultans or the naive embroideries of pre-revolutionary New England or the Russian 19th century popular textile prints – my main source of inspiration is the Greek tradition.
I think it is quite natural though; I am inspired by a living tradition with textile patterns dating back to 6th century BC that are still in use.

– Who do you admire in textiles, craft, arts etc?

I admire a lot of people but the works that left me breathless were the ones by Polish textile artist Magdalena Abakanovich, American Sheila Hicks and American basket weaver Ed Rossbach. It is hard for me to make a top 5 in the visual arts, but if I have to, this would go like – Old Masters: El Greco, Rublev, Velasquez, Vermeer, Rebrandt. Modern: Mark Rothko, Jenny Holzer, Constantine Brancusi, Vincent Van Gogh, Constantine Parthenis.

– How do you start a new project: what are the steps in this process?

I take a walk around the Acropolis, where the peripatetic school of philosophy used to meet, walk, think and argue.
There, one still sees clearly the Panathenaia procession road. During this festival, the ‚creme de la creme‘ of ancient Athens carried a piece of textile stretched like a sail on a mast in the form of T, atop a chariot in the form of a ship. It was not only an allusion to the naval power of Athens, but more importantly a reminder that the city — πόλις/polis in Greek, thus politics — has ever since the archaic period been considered a ’ship‘ mastered by the crew of its citizens.
Retrieving the cultural and topographic continuity of Greek textile is a powerful boost for my imagination. I also read, think, write and sketch a lot. And then I play with materials and techniques without following any draft. It helps me relax my mind and allow impressions and thoughts to come in, make matches and build the outcome.
‚Material safari‘ is also a great source of inspiration for me. Not rarely, the material leads me to the concept.

– What is the significance of textiles/crafts for Greece or the Greeks?

Textile is a material of sacred character in the hellenic heritage, an allegory for life as innumerable myths testify.
Today, one can still observe how millenium old metaphysics find expression in an embroidered piece of scarlet velvet symbolizing a dead God (Jesus) which is carried through the streets of Greece during the Good Friday litany.
Ancient Greeks had a strong preference for weaving. They had the technology to make textile looking like it has been indeed woven by a spider. If you observe carefully the graceful chitons of the statues, you see painted floral or geometrical motives that one also finds in the Greek Embroidery samples of 17th and 18th century.
Embroidery is considered to be a Persian invention by craft historians. Greece is the bridge between the West and the East throughout its history. The Eastern influence is prominent in the rich decoration of textiles from the main Byzantine era (6th – 15th century) onwards.
Sunni Othoman rulers (15th – 19th century) often prohibited the making of big scale Christian Orthodox art – murals, architecture – which was forced to decline. However, creativity found expression in the already flourishing textile crafts. I think of textile as the very essence of Greek art under Turkish rule.

– Do you find this is different from other countries?

Embroidery (on dress, houseware, religious items, curtains, furniture etc.) is the most beautiful sample of Greek textile art.
Even if we trace stylistic similarities or same influences between Greece and neighboring countries in the field of embroidery, there are great conceptual differences deriving from distinctive cultural backgrounds and history. The embroidery ‚alphabet‘ – the pictograms or motives – may look similar in some cases but the story told is different.
To wrap it up: Greek Embroidery
a) echoes the concept of ‚joy of life‘, a deep rooted belief that life is ‚here and now‘, excluding hell/paradise or a punishing/rewarding God from Greek metaphysics. This concept remains unchanged in Greek collective consciousness since the Homeric times.
b) testifies of a highly extrovert culture which does not hesitate to fuse foreign influences (Greek, Roman, Byzantine, Egyptian (islamic), Othoman, Venetian) into a new style craft historians call ‚unique‘ and
c) manifests the millenium old belief in the ‚united cosmos‘, where man and nature exist in absolute harmony. This is a very contemporary ecological message, I think.

– Are crafts like embroidery, sewing, knitting, lacemaking still alive in Greece?

Unfortunately, the government has decided to save money by closing down the 60 years old fee free craft schools (weaving, embroidery, lacemaking) run by the Greek Crafts Council (EOMMEX). The institution itself will also have to go.
Although there was a lot to be wished regarding the marketing strategies of EOMMEX, this decision sets the tombstone on Greek traditional crafts which – under the right management – could contribute in the recovery of Greek economy and culture.
In rural Greece one still finds women stitching together outside their houses.
However, many Greeks associate crafts with the lower living standards of rural Greece. A white collar job, preferably in the lay-off-safe public sector, has been the dream of many Greeks in the last 30 years, if not longer. This has created the sick mentality of despising everything that is made by one’s own hands. The crisis forces many people to reconsider their values.

– What is your favourite work/project that you have made so far?

The Red Light District Project at Ted Noten Atelier under the auspices of City of Amsterdam was the most exciting project I have ever participated.
The RLD Project had a strong concept, the group of fellow artists was a constant energizer and Ted Noten himself had a big influence on the progress of my work through his accurate comments and supportive suggestions.

– Can you explain about the women’s faces that you made inspired by you work in
Amsterdam? Why did you portrait these women? Why did you choose these techniques?

The women’s faces are the faces of sex workers I met daily while an Artist In Residence at Ted Noten Atelier in the RLD in Amsterdam.
I think one must be very strong to stand half naked at the brothel’s window while drunk men or tourists making silly comments pass by.
I observed various ‚transactions‘ from my window. I do not pity sex workers nor blame them; I do not admire them nor moralize about them.
There is a lot of ambiguity in the portraits I made.
Their colors and shades look quite expressionistic but icons connaisseurs may recognize the Byzantine influence of painting spiritual beings or ideas instead of people.These women are both powerful and fragile, dominating and desperate; beautiful and ugly; vulgar and absolved; ’sinners and saints‘.
In the Orthodox tradition there is an ‚epidemic‘ of former prostitutes, userers, murderers etc. ’sinners‘ who changed their destiny and opted for a new life of kindness, compassion, unconditional love. If you take it out of the religious context, this dynamic concept of deliberate change opposes pre-destination (theological, social, economic) since one can become the master of her/his own life whenever she chooses to.
More specifically: one of the portraits is inspired by a well know icon depicting the archangel Michael. May be it is a sacrilegious act but up to now nobody minded, including church goers. Michael is supposed to be the most powerful angel in the divine hierarchy, the messager of death and salvation – a Christian/Jewish ‚Hermes‘. What message does this angel have to deliver? This is up to the viewer to judge!

Textile, Life, Death, Civil War

Photo: DEATH DOLL II or Girl With Red Beret. From the series: The Greek Civil War. 2011.

TEXTILE: As an ephemeral and perishable material, textile is correlated to human fate in many traditions. I work with embroidery, weaving, sewing, knitting; their ‚pseudo-naivité‘ serves me as a Trojan horse to make statements on politics, gender issues, illusion.

I am interested in the common traits of urban culture such as: the acceptance of violence, the biased tolerance, the vulgarity of achievements leading to fame, the dead end of spiritual remedies, apathy. How one deals in this context with the so called eternal human experiences such as love, intimacy, pain, loss, sickness, shame, separation, celebration is also a question for my work.

LES DESASTRES DE LA GUERRE: Goya’s ‚Les Desastres de la Guerre‘ has been the main influence of ‚Death Dolls‘. In my variation, the invador is systemic: atrocities against human life and dignity are committed inside the existing social network through the eruption of a civil war and the rule of misery. I use dolls — originally funereal objects — because they are both an effective means of socialization and objects invested with love by those who carry them, thus ideal to question presumptions on security. As big segments of the population are driven to extreme poverty, hate ideologies flourish. Civil war means destruction of the familiar; remorseless uprooting of social taboos and civilized conventions.

http://www.loukiarichards.net

„Prospekt Gagarina“ – Ukraine 2008/“Λεωφόρος Γκαγκάριν“ – Ουκρανία 2008

DE/GR
Stickerei/Embroidery/Κέντημα
Link: http://loukiarichards.de/loukiaseite/04_portfolio/06_stadt/02-e.html

Alles war voll mit Müll.
Der Aufzug in Charkiwer Hochhaus, wo ich wohnte, war von oben bis unten mit Kaugummis beklebt.
Ich habe viele verrückte Sachen in meinem Leben gemacht; aber als ich die Messerklingen und die geschmolzenen Plasτikbecher sah, die auf dem Treppengeländer fest geklebt waren, dann dachte ich, dass vielleicht meine Reise in die Ukraine nicht eine so gute Idee war.

Alles was öffentlicher Raum war, war in der Ukraine nach dem Zerfall der Sowjetunion geplündert worden. Neben der gesamten Schwarze Meer Flotte fehlten die eisernen Ketten, die zur Absperrung derselben dienten.

———————————————-

Σκουπίδια παντού, στους δρόμους, στα πάρκα, στα δέντρα, στα ποτάμια.
Το ασανσέρ της πολυκατοικίας που έμενα στο Χάρκοβο ήταν από πάνω έως κάτω κολλημένο με μασημένες τσίχλες.
Εχω κάνει πολλά τρελά στην ζωή μου, αλλά όταν μπήκα σε αυτή την πολυκατοικεία με τις λεπίδες μαχαιριών κολλημένες στην κουπαστή της σκάλας, με τα λυωμένα πλαστικά ποτήρια κολλημένα στους διαδρόμους, την βρώμα και την δυσωδία πάντού σκέφτηκα ότι ίσως αυτό το ταξίδι να μην ήταν μία τόσο καλή ιδέα.

Ο,τι είναι δημόσιος χώρος, είναι λεηλατημένο στην Ουκρανία που γνώρισα. Ακόμα και οι αλυσίδες που περιέφραζαν τον στόλο της Μαυρης Θάλασσας. Λείπουν κι αυτές όπως κι ο στόλος.

Der Anfang einer Revolution / Η αρχή μίας επανάστασης

DE/GR

Foto: Christoph Ziegler, „Kaufkraft City“, Installation/ Κρίστοφ Τσίγκλερ, „Η πόλη της Αγοραστικής Δύναμης“, Εγκατάσταση.

Link: http://christophziegler.com/hauspage/hauspage_arbeiten/02_installationen/KaufkraftCity/kaufkraft01.html

(…) „Globale Kommunikation kostet heute doch fast nichts mehr im Vergleich zu vor 20 Jahren. Das wird sich in anderen Industrien wiederholen. Und wenn insgesamt die Transaktions- und Logistikkosten fallen, können auch kleine Gemeinschaftsunternehmen global bedeutend sein. Das bietet ganz neue Möglichkeiten für die Menschheit, sich wirtschaftlich und sozial zu organisieren. Eine Share-Economy, in der statt Massenproduktion die Massen produzieren, wie Gandhi sagte, wird damit wirklich möglich“ (…)

Jeremy Rifkin im SPIEGEL-Gespräch, 4.8.2014
————————————————————————

(…) „Η διεθνής επικοινωνία στοιχίζει σήμερα μηδαμινά σε σχεση με το ό,τι ίσχυε προ εικοσαετιας. Το ίδιο θα επαναληφθεί και σε άλλους παραγωγικούς κλάδους. Και όταν συνολικά τα έξοδα των συναλλαγών και της μηχανογράφησης/διαχείρισης πεσουν, μπορούν ακόμα και μικρές συνεταιριστικές/συλλογικές εταιρίες να αποκτήσουν παγκόσμια σημασία. Αυτό προσφέρει εντελώς νέες δυνατοτητες για την ανθρωπότητα για να οργανωθεί οικονομικά και κοινωνικά. Μία Share-Economy (οικονομία συμμετοχής και μοιράσματος) στην οποία αντί για μαζική παραγωγή παράγουν οι μάζες, όπως ελεγε Γκάντι, θα γίνει κατ αυτόν τον τρόπο πραγματοποιήσιμη“ (…)

Ο οικονομολόγος Τζέρεμυ Ρίφκιν σε συνέντευξη του το περιοδικό Σπήγκελ στις 4 Αυγούστου 2014.

Αυτό τι λέει σε εμάς τους καλλιτέχνες ή τους ντηζάινερς — εν τάχει;
Οτι:
α. συλλογικές μορφές κοινωνικής διάδρασης θα αποκτήσουν ακόμα μεγαλύτερη βαρυτητα και τον τομέα της τέχνης και του ντηζάιν (ορα: participatory art + social design).
β. άλλα πρότυπα αισθητικής και κατανάλωσης θα ενισχυθούν και ίσως υπερισχύσουν των γνωστών μεσοπρόθεσμα (ορα: DIY, sustainable design, upcycling, green fashion etc.)
γ. η παραγωγη των έργων ντηζάιν ή τέχνης θα υποστεί σαρωτικές αλλαγές (ορα: 3D printers)
δ. η αγορά των ιδεών θα γνωρίσει άνθηση. Μακάριοι όσοι έχουν μάθει να εργάζονται με ιδέες. (όρα: swarming)

Οσοι προβληματίζεστε ως ντηζαινερς/εικαστικοί για την εξέλιξη της *αγοράς*, θα έχετε ήδη *μυριστεί* τις αλλαγές που επέρχονται. Οι άλλοι ας κοιμηθούν τον ύπνο του δικαίου.
Το μόνο σίγουρο είναι ότι κανείς δεν κατάφερε να ανακόψει τον ρου της εξέλιξης.
Προσαρμοστικότητα, στρατηγικός σχεδιασμός, άνοιγμα, συνεχής ενημέρωση και αποφυγή μεμψιμοιρίας ή δημιουργίας *φανταστικών εχθρών* είναι έννοιες που ανήκουν στο οπλοστάσιο της επιβίωσης στον καλλιτεχνικό τομέα.

Είναι το ελληνικό κόσμημα εξαγώγιμο προϊόν;

Τη βεβαιότητα ότι όντως έτσι είναι, εκφράζουν τόσο κρατικοί παράγοντες και συντελεστές της αγοράς, όσο και δημιουργοί.
Φρονώ ότι πρωτίστως ευχολογούν, χωρίς να αναλύουν το περί τίνος ομιλούν.

Η πρόταση: *Το ελληνικό κόσμημα είναι εξαγώγιμο προϊόν* είναι αληθής και ψευδής ταυτόχρονα.
Ας προσπαθήσουμε να ρίξουμε — επιγραμματικά — λίγο φως και σε αυτή τη σύγχυση.

Αλήθεια είναι ότι:

– Στην Ελλάδα υπάρχουν όντως εξαιρετικοί κι απαράμιλλοι τεχνίτες.
– Η ελληνική παράδοση διαθέτει πλήθος εντυπωσιακών μοτίβων, τεχνικών κι εφαρμογών.
– Στην Ελλάδα υπάρχουν πολλοί σχεδιαστές που κατέχουν άριστα την τεχνική και φτιάχνουν όμορφα έργα.
– Την Ελλάδα έχουν ως έδρα τους (λίγοι) οίκοι κοσμήματος που — με αφορμή αρχαία, βυζαντινά ή παραδοσιακά μοτίβα — δημιούργησαν νέα πρωτότυπα σχέδια κι απολαμβάνουν διεθνούς φήμης, κύρους, επιτυχίας.
– Το ελληνικό κόσμημα στολίζει και αναδεικνύει την ομορφιά, αλλά και το κοινωνικό στατους και προφίλ, μίας γυναίκας, ακολουθώντας – ως επί τω πλείστον — μία διαχρονική (*κλασσική*) αισθητική.

Ψέμμα είναι όμως ότι:

– Το ελληνικό κόσμημα, *πούρο* ως έχει — χωρίς μάρκετινγκ, χωρίς κόντεξτ και (συχνά) με μία ωραία (ελληνική) αισθητική (που συγκινεί εμάς τους Ελληνες) — έχει αυτόματα απήχηση στο ευρωπαϊκό, αμερικανικό, ιαπωνο-κορεάτικο κοινό.
– Το ελληνικό κόσμημα μεταφέρει αυτόματα ισχυρά κι εύκολα αναγνώσιμα, οικουμενικής αντίληψης και χρήσης, μηνύματα που συγκινούν τους πάντες ανά την υφήλιο.
– Το ελληνικό κόσμημα με την υψηλή ποιότητα στην εργασία και τα υλικά κατακτά αυτόματα αγορές
(όπου χρησιμοποιούνται άλλα κριτήρια επιλογής από αυτά που γνωρίζουμε στην Ελλάδα, όπως το κόνσεπτ, δηλαδή το μήνυμα και ο τρόπος που το μεταφέρεις, το κόντεξτ/πλαίσιο ή υπόβαθρο αυτού που θέλεις να πεις, ηθικοί κανόνες στην αγορά υλικών, κατασκευής κι εμπορίου, αλλά και διαφορετικές αισθητικές παραδόσεις, *γούστο* ή ακόμα και άλλα κριτήρια περί *γυναικείας ομορφιάς*.)

Ας δούμε όμως τι καθιστά ένα προϊόν γενικά *εξαγώγιμο*:

– Η σχέση τιμής-ποιότητας σε σύγκριση με άλλους διεθνείς ανταγωνιστές-παραγωγούς παρόμοιων προϊόντων ή υπηρεσιών και η (τουλάχιστον) ικανοποιητική ανταπόκριση του στις ανάγκες του καταναλωτικού κοινού της χώρας στην οποία απευθύνεται.
– Η καινοτομία στην κατασκευή/χρήση/διάδοση του κλπ. και ως εκ τούτου η γέννηση της *μόδας του*.
– Η κάλυψη μίας νέας ανάγκης, την οποία αυτό ανακαλύπτει και *λύνει*/ικανοποιεί

και άλλα πολλά.

Με πολύ απλά λόγια και για να δώσουμε ένα πολύ χαζό παράδειγμα εν είδει ερώτησης προς το αναγνωστικό κοινό:

Αν σε μία χώρα η κυρίαρχη εικόνα και άποψη είναι ότι
„η θηλυκότητα δεν αναδεικνύεται με στολισμό του τύπου *τί είναι ο πόνος μπρος στα κάλλη*, αλλά με στοιχεία που αναδεικνύουν κι επιβεβαιώνουν την κοινωνική αυτοπεποίθηση της γυναίκας όπως είναι σπουδές, καριέρα, εθελοντισμός, κοινωνική προσφορά, σπορ κ.α.π.“
θα μπορέσει ο άλφα ή ο βήτα σχεδιαστής π.χ. βαρύτιμων σκουλαρικιών πολυέλαιων να βρει ευρεία απήχηση σε αυτή την χώρα;

Ενδεχομένως ναι, είναι η απάντηση, αν δεν παραγνωρίσει ή αρνηθεί (κρύβοντας το κεφάλι σητν άμμο) αυτή την πραγματικότητα/δυσκολία και εκπονήσει μία στρατηγική αντιμετώπισης και υπέρβασης της.

Η προσωπική μου εμπειρία είναι ότι στην πλειοψηφία τους οι Ελληνες σχεδιαστές ή δημιουργοί εικαστικού κοσμήματος απεχθάνονται έντονα αυτούς που τους επισημαίνουν όσα δεν εχουν σκεφτεί πριν κάνουν ένα *βήμα προς τα έξω*.
Ομως αν δεν συνειδητοποιήσεις που κάνεις λάθος και φυσικά δεν το διορθώσεις, τότε η οποιαδήποτε προσπάθεια σου να δείξεις ή να πουλήσεις τη δουλειά σου στο εξωτερικό θα είναι του τύπου *γιούργια*.
Η επιτυχία συνοδεύεται — δυστυχώς — από έντονη κι αυστηρή αυτο-κριτική, συνέπεια, σχολαστικισμό, ενάργεια.
Αλλιώς, πυροβολείς τον κομιστή του μηνύματος που σου λέει: θες βελτίωση — όπως μου έχει συμβεί αρκετές φορές να βιώσω — και στο τέλος μένεις εκεί που ήσουν.

Για όλα αυτά τα θέματα θα μιλήσουμε (και θα εξετάσουμε στρατηγικές και λύσεις) στα εργαστήρια ΚΟΣΜΗΜΑ στο Λεωνίδιο τον Ιούνιο και Ιούλιο.
Ο δικός μου τρόπος διδασκαλίας είναι ακριβώς ο ίδιος που εφαρμόζω στην Γερμανία (διαδραστικός με συνεχή εναλλαγή θεωρίας και ασκήσεων) είτε ο πελάτης ή η αφορμή είναι το Διεθνές Συμπόσιο Κοσμήματος Τσίμερχοφ είτε το Ιδρυμα Μπάουχάους είτε το ομοσπ.Υπουργείο Οικονομικών.

Για περισσότερες πληροφορίες απευθυνθείτε σε loukiarichards@gmx.de

http://www.loukiarichards.de
http://www.myths2015.de
http://www.zlr-betriebsimperium.tk

 

Is it a piece of craft or is it art?

the answer depends on the message…
You may also call it:
Jewellery/Fashion/Object/Furniture/Tapestry/Set design/Textile print/Photomontage
Collage with works by: B.Schobinger/Y. St. Laurent/M.Oppenheim/M.Breuer/S. Hicks/E.Lissinsky/W.Morris/J.Heartfield
////////////////////////////////////////
Είναι τέχνη αυτό που βλέπουμε ή απλώς μία εφαρμογή;
Πού βρίσκονται τα όρια;
Ποιά είναι τα κριτήρια;
Μα, φυσικά στο μήνυμα ή να θέλετε πείτε το — ελληνιστί — *κόνσεπτ*.

Μπορείτε όμως να αποκαλέσετε τα ακόλουθα έργα των (κατά την γνώμη μου)
μεγάλων καλλιτεχνών, των

B.Schobinger/Y. St. Laurent/M.Oppenheim/M.Breuer/S. Hicks/E.Lissinsky/W.Morris/J.Heartfield

Κόσμημα/Μόδα/Αντικείμενο/Κιλίμι/Σκηνικό/Μοτίβο υφάσματος/Φωτομοντάζ.